Prezes NRA odpowiada Nawrockiemu. „Berek jest sędzią TK”

 

Przemysław Rosati uważa, że kryzys wokół TK można rozwiązać przez bezpośrednie stosowanie konstytucji albo zmianę ustawy zasadniczej.Prezydent nie ma prawa decydować, czy osoba wybrana przez Sejm zostanie sędzią Trybunału Konstytucyjnego – przekonuje Przemysław Rosati, prezes Naczelnej Rady Adwokackiej i członek Trybunału Stanu. W rozmowie z „Dziennikiem Gazetą Prawną” wskazał dwa możliwe sposoby zakończenia kryzysu wokół TK.

Pierwszy zakłada bezpośrednie stosowanie obecnej konstytucji. Drugi, trudniejszy politycznie, to zmiana ustawy zasadniczej, utworzenie Trybunału na nowo oraz przyjęcie odmiennego modelu wyboru jego sędziów.

Rosati: Sędziego TK wybiera Sejm

Rosati powołał się na art. 194 ust. 1 konstytucji, zgodnie z którym sędziów TK wybiera indywidualnie Sejm. Jego zdaniem prezydent ma jedynie ustawowy obowiązek umożliwienia złożenia ślubowania i nie może wykorzystywać tej czynności do zatwierdzania albo blokowania decyzji parlamentu.

Prezes NRA odrzucił argument prezydenta Karola Nawrockiego, zgodnie z którym Maciej Berek nie został sędzią TK, ponieważ nie złożył ślubowania w obecności głowy państwa.Rosati zwrócił uwagę, że konstytucja nie uzależnia objęcia urzędu sędziego Trybunału od złożenia ślubowania. Gdy ustrojodawca chce wprowadzić taki warunek, robi to wprost – tak jak w przypadku prezydenta, który zgodnie z art. 130 obejmuje urząd po złożeniu przysięgi przed Zgromadzeniem Narodowym.

Co oznacza ślubowanie „wobec prezydenta”?

Politycy PiS oraz przedstawiciele Kancelarii Prezydenta interpretują ustawowy zwrot „wobec prezydenta” jako wymóg jego osobistej obecności podczas uroczystości.

Według Rosatiego sama wykładnia językowa nie rozstrzyga jednak problemu. Należy uwzględnić cel ślubowania oraz konstytucyjny podział kompetencji, szczególnie w sytuacji, gdy prezydent nie wyznacza terminu ceremonii.

Prawnik argumentuje, że przyznanie głowie państwa prawa do blokowania sędziów pozwalałoby jej wpływać na obsadę organu sprawującego nad prezydentem kontrolę ustrojową. TK może między innymi stwierdzić przejściową niemożność sprawowania przez niego urzędu.

Zmiana konstytucji najtrwalszym rozwiązaniem?

Zdaniem Rosatiego obecny kryzys można rozwiązać, uznając nadrzędność konstytucyjnej kompetencji Sejmu i dopuszczając wybrane osoby do wykonywania obowiązków. Trwalszym wyjściem mogłaby być jednak zmiana konstytucji, ponowne utworzenie TK i opracowanie innego sposobu wyboru sędziów.

Prezes NRA zaznaczył, że takie rozwiązanie jest obecnie niemożliwe ze względu na brak wymaganej większości parlamentarnej. Odpowiednio przygotowana reforma mogłaby jednak „na trwałe” zakończyć spory o obsadę Trybunału.Kancelaria Prezydenta prezentuje przeciwne stanowisko. Utrzymuje, że ślubowanie musi zostać złożone w fizycznej obecności głowy państwa, a uroczystość zorganizowana jednostronnie w Sejmie nie wywołuje skutków prawnych.